FC- BIAFF

f916ab4f91594714db3a3df3e5d5ed24
საფესტივალო სეანსების ჩამონათვალში ყოველთვის დიდ ყურადღებას იპყრობს მხატვრული კინოს საკონკურსო სექციის ფილმები. სწორედ ამ სექციის ორ ფილმზე ვისაუბრებ ამ ბლოგპოსტში. ესენია ივან ტვერდოვსკის “შეხტომა” (2018) და სემიჰ კაპლანოღლუს “მარცვალი” (2017). პირველი ფილმი უმიზეზოდ, მეორე კი თურქული კინოს თემებით დაინტერესებულმა შევარჩიე, თუმცა სამწუხაროდ ორივე შემთხვევაში ვერაფერი ვიპოვე ისეთი, რაც ჩემს კინემატოგრაფიულ გემოვნებას ოდნავ მაინც დააკმაყოფილებდა. შარშანდელი ბიაფფის სიიდან ერთ-ერთი საინტერესო სურათის რეჟისორმა მაყურებელი წელს გააწბილა, ყოველშემთხვევაში ის მაყურებელი მაინც, რომელთანაც სეანსიდან გამოსვლის შემდეგ აზრთა გაცვლა-გამოცვლა მქონდა. ფილმის სინოფსისი ასეთია – ახალგაზრდა ოქსანა თავის შვილს დენისს ტოვებს ე.წ “ბავშვთა ყუთში”. 16 წლის შემდეგ, ის აკითხავს შვილს და აპარებს თავშესაფრიდან, რითიც აბსოლუტურად იცვლება ბიჭის ცხოვრება, რომელსაც დედა თავის მოაზრეებთან ერთად მანქანებზე შეხტომით ფულის შოვნისკენ უბიძგებს, რაც ერთგვარად იქცევა კორუფციის ლეგალურ გზად, რომელშიც ჩართული არიან სამართალდამცავებიც.
MV5BMDBiZWUwZjEtZDE1Yi00OGNiLWI5YTktNmNhYjhlYTFmZmI3XkEyXkFqcGdeQXVyMjM0ODYwMjY@._V1_.jpg

თითქმის ყველა ფილმის ნახვის შემდეგ მრჩება ჩემეული ხედვა იმის შესახებ თუ, რატომ გადაიღო ფილმი რეჟისორმა, ან რის თქმა სურდა. “შეხტომა” სწორედ ამ კუთხით ცოტათი ბუნდოვან იდეას ატარებს. მართალია ფილმი არც ისე პოპულარულ თემას ეხება (კინემატოგრაფისთვის პოპულარულს ვგულისხმობ), შესაბამისად ამ კუთხით ის საინტერესოც შეიძლება იყოს, თუმცა საკმაოდ გაუგებარი?
ფილმი აშუქებს არშემდგარი “დედის” და შვილის არაორდინალურ ურთიერთობას, სადაც დედას შეუძლია შვილს უბიძგოს ცუდი ცხოვრებისკენ, ფაქტიურად დედა განაპირობებს შვილის ჭაობში ჩათრევას, მისთვის მიტოვებული ბიჭი ხდება ფულის შოვნის გზა. როცა წლების განმავლობაში მას არც ახსოვდა ის, ახლა ის მისგან სარგებლის მიღების გზებს სახავს. ეს არაა ტიპიური მშობლის სახე? თუმცა რეჟისორი აშკარად ცენტრში აქცევს ამ თარგს ფილმში, რომელშიც შვილისა და დედის ხაზი უფრო გამოკვეთილია. ყურადსაღებია, ასევე “უსამართლო” სამართლის თემა, პოლიციის ინსტიტუტის “გამსახარავება”, სადაც მათ მხოლოდ შეუძლიათ მათ მიერ “შეკერილი” საქმეები განიხილონ. ამ ფილმში ყველა კარგავს თავის ბუნებრივ ფუნქციას, იმ სტატუსის ქვეშ, რომელიც აქვს. პოლიციელი არ იცავს სამართალს, ადვოკატი თავისი დაცვის ქვეშ მყოფი ბრალდებულის მოწინააღმდეგედ გვევლინება, დედა შვილის მტრად. ყველაფერი პირიქითაა, ფუნქციებ და მნიშვნელობა დაკარგულია ყველას როლი, რადგან ირგვლივ ყველაფერი მატერიალიზებულია და მნიშვნელოვანი მხოლოდ ფულის შოვნის გზა ხდება. როგორც კი ბიჭის მანქანაზე შეხტომის მცდელობა კრახით მთავრდება, ის აგრესიას იმსახურებს ყველა თანამზრახველის მხრიდან, ამიტომაც ის თავის ჯავრს მანქანებზე იყრის ახტება მანქანებს და ტირის. აქედან სწორედ იმ მანქანის პატრონს მიჰყავს, რომელთანაც კრახით დასრულდა საავარიო სიტუაციის შექმნა. აგრესია, სიცივე, ცუდი დამოკიდებულებები უკან აბრუნებს ბიჭს თავშესაფარში, სადაც უფროა მისი ადგილი, ვიდრე იმ რეალობაში, რომელშიც მოულოდნელად მოხვდა და რომლისგანაც თავისი ნებით გაიქცა. ის უბრუნდება ერთგვარ ჩაკეტილ, შემოსაზღვრულ სივრცეს, რომელშიც მან უფრო მეტი თავისუფლება იპოვა და თავისი ადგილი, ვიდრე იქ სადაც მისი მშობელია…
ფილმი არის პროექცია მოზარდის ცხოვრებაში საზოგადოების გავლენაზე, აქცენტირებულია გარემოს მნიშვნელოვნება და დამოკიდებულებების როლი.

MV5BYWEzNDcxNzgtZjkyOS00YzcwLThkMzUtMDFlNTc0ZWQ4NzI1XkEyXkFqcGdeQXVyMTkyOTIwMTU@._V1_

რაც შეეხება ფილმს “მარცვალი” – ეს გახლავთ 123 წუთიანი კინემატოგრაფიული დროის ფლანგვა, ჩემი აზრით, ფილმი იმდენად ღრმად ჩაიმარხება კინოს ისტორიაში, რამდენადაც ფილმის ბოლო სცენაში იყო ჩამარხული ხორბალი მიწაში, თუმცა ამ შემთხვევაში “მარცვალის” ამოჩიჩქვნას არავინ შეეცდება და ზედაპირზე ამოტანას. ამ ფილმისთვის სათქმელთან შედარებით ძალიან ბევრი დროა გამოყოფილი და შესაბამისად ფუჭად დახარჯულიც. უკიდეგანოდ გაწელილი არაფრისმთქმელი კადრები მხოლოდ მოწყენილობას თუ გამოიწვევდა მაყურებელში. მაგნიტური ფარებით დაცულ ქალაქში ორი ადამიანის მიერ მოსავლის შექმნა ძალიან ყალბ ფონზე ვითარდება, ამიტომაც ფილმი ვერ ქმნის განცდას, რომ მასში არსებობს რეალური პრობლემა, ან მიზანი, რომელსაც შეიძლება მაყურებელი მიჰყვეს ფილმის ბოლომდე. რეალურად მარცვლის ძიება იმდენად არადამაჯერებელ ფონზე ვითარდება, რომ ძნელია იგრძნო პერსონაჟების გვერდით თავი ამ ისტორიაში და მოირგო შენი როლი, როგორც მაყურებელმა, რომელსაც შეგწევს უნარი უთანაგრძნო პერსონაჟს, ან განიცადო მასთან ერთად, თუმცა ეს სურვილები აქ სრულიად უადგილოა, რადგანაც მაყურებელს ის განცდა, რომ ამ ისტორიას გრძნობ აბსოლუტურად არ უჩნდება, რადგანაც ყველაფერი ყალბ (კინემატოგრაფიულ) ნიადაგზე ვითარდება…

grain-1-h_2017

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s